Nauczyciel bibliotekarz też potrafi …, czyli garść refleksji po lekturze raportu z ewaluacji wdrażania nowego systemu doskonalenia nauczycieli

Pod koniec października 2014 roku ukazały się na stronie Ośrodka Rozwoju Edukacji wyniki ewaluacji wdrażanego od 2013 roku  nowego systemu doskonalenia pn.„ Ewaluacja modernizowanego systemu doskonalenia nauczycieli – projekt System doskonalenia nauczycieli oparty na ogólnodostępnym kompleksowym wspomaganiu szkół, Poddziałanie 3.3.1 PO Kapitał Ludzki” (tryb dostępu na dzień 6.01.2015r.-  http://www.ore.edu.pl/s/1428 ).
Raport końcowy z badań realizowanych w latach 2013-2014 przygotowany na zlecenie ORE jest obszernym materiałem, cennym źródłem informacji na temat projektów pilotażowych,  realizowanych w wielu powiatach i rekomendacją nowego modelu kompleksowego wspierania szkoły.
Autorzy dokumentu w sposób kompleksowy omawiają proces wdrażania nowego modelu: zaczynają od charakterystyki obecnego systemu doskonalenia nauczycieli i próby scharakteryzowania zasad jego finansowania, by poprzez koncepcję proponowanych zmian przejść do szczegółowej analizy realizacji wdrażanego modelu wspierania pracy szkół i doskonalenia nauczycieli.
W raporcie omówione zostają oba komponenty nowego modelu: procesowe wspomaganie szkoły oraz wspieranie nauczycieli i dyrektorów, które odbywa się w formie sieci współpracy i samokształcenia. Wiele miejsca poświęcono w raporcie kompetencjom SORE , koordynatorów sieci i ekspertów, które miały wpływ na przebieg działań, zorientowanych na wzmocnienie pracy szkoły. Przedstawiono w nim opinie interesariuszy projektów na temat: okoliczności wdrożenia, rekrutacji realizatorów i odbiorców usług szkoleniowych, w końcu korzyści z podjętych działań. W badaniach brano pod uwagę opinie SORE, koordynatorów sieci, nauczycieli i dyrektorów. W dokumencie nie zabrakło miejsca na informacje o błędach, problemach i mankamentach przyjmowanych rozwiązań.
W raporcie z ewaluacji wdrażania nowego systemu wspierania polskiej oświaty zwrócono uwagę na zaangażowanie i aktywność instytucji wspierających szkołę: ośrodków doskonalenia nauczycieli, poradni psychologiczno-pedagogicznych i bibliotek pedagogicznych. Na potrzeby zrealizowanego badania przeprowadzono wywiady z przedstawicielami tychże instytucji i zapytano interesariuszy projektów pilotażowych, jak postrzegają rolę instytucji wspierających w realizacji projektów w konkretnych powiatach.
Raport zawiera wiele rekomendacji organizacyjnych i kluczowych-ważnych dla przyszłych odbiorców i realizatorów wspierania szkół i doskonalenia nauczycieli, organów prowadzących instytucje wspomagające, jednostek samorządu terytorialnego oraz Ministerstwa Edukacji Narodowej i Ośrodka Rozwoju Edukacji.
W ocenie autorów badania nowy model, zdecydowanie lepiej odpowiada na potrzeby szkoły niż dotychczasowe podejście do doskonalenia. Wysoka ocen  wdrażanego systemu jednakże nie dyskredytuje istnienia obecnych rozwiązań. Raport nie zakłada zastąpienia nowym modelem dotychczasowej działalności statutowej ośrodków doskonalenia nauczycieli, bibliotek pedagogicznych i poradni psychologiczno-pedagogicznych. Zgodnie z rekomendacjami - dotychczasowe formy doskonalenia nauczycieli będą nadal istnieć wespół z nowymi rozwiązaniami proponowanymi przez model wypracowany w ORE.
Wnioski i spostrzeżenia po realizacji pierwszego etapu pilotażowych rozwiązań są ważne szczególnie dla pracowników bibliotek pedagogicznych, którzy są w przededniu rozszerzenia swoich statutowych zadań o działania służące wdrożeniu nowego modelu kompleksowego wspierania szkół i doskonalenia nauczycieli.
Autorzy raportu stwierdzają: „Wyniki badań wskazują, że biblioteki pedagogiczne powinny koncentrować się na realizacji dotychczasowych zadań. W miarę możliwości i potrzeb powinny współuczestniczyć w nowym modelu wspierania szkoły np. dostarczając wiedzę i pomagając w zarządzaniu wiedzą o wypracowanych efektach”( Ibidem,s.160).
Interesariusze projektów widzą ich jako partnerów w pozyskiwaniu fachowej informacji dla SORE i koordynatorów sieci, ewentualnie organizatorów sieci promocji czytelnictwa oraz jako głównych realizatorów działań w obszarze Jak zachęcać uczniów do czytania.
Z powodu małej reprezentatywności bibliotek pedagogicznych w projektach konkursowych trudno generalizować wnioski z raportu i pozbawić nauczycieli bibliotekarzy w przyszłości możliwości realizacji obowiązków animatorów rozwoju edukacji w szkole lub bycia koordynatorami sieci. Zwłaszcza, że od 2 lat pracownicy książnic pedagogicznych intensywnie  doskonalą swoje kompetencje, przygotowując się do realizacji tychże zadań.
Biblioteki, czego dowodzi raport już rozszerzają zakres swojej aktywności: są partnerami w projektach pilotażowych, ekspertami TIK, ekspertami w zakresie gromadzenia informacji przydatnych SORE lub koordynatorom sieci, organizują i koordynują sieciami współpracy nauczycieli oraz prowadzą procesowe wspomaganie.
Czy jednak nauczyciele bibliotekarze wszystkich bibliotek pedagogicznych obok : gromadzenia, opracowywania i upowszechniania zasobów informacyjnych, działalności edukacyjnej, wspierania bibliotek szkolnych oraz innych nauczycieli w zakresie stosowania w procesie dydaktycznym, opiekuńczym i wychowawczym TIK, są gotowi do przyjęcia na siebie dodatkowych obowiązków, wynikających z procesowego wspomagania oraz organizowania sieci współpracy i samokształcenia nauczycieli?
 

Komentarze

re: Nauczyciel bibliotekarz też potrafi …, czyli garść refleksji po lekturze raportu z ewaluacji wdrażania nowego systemu doskonalenia nauczycieli

22 stycznia 2015 | Joanna Kowalczyk

Nie powiem niczego nowego. Jesteśmy odważną grupą zawodową i choćby w trosce o dalszą pracę jesteśmy otwarci na wyzwania. Ale to nie znaczy, że jesteśmy ludźmi do wszystkiego. Nie neguję nowego systemu wspomagania pracy szkoły ale uważam, że proces przyjmowania nowych obowiązków w bibliotece pedaogicznej powinien odbywać sie ewolucyjnie, nie-rewolucyjnie. Podobnie jak "przedmówczyni" martwię się nad tym, jak wspomagać procesowo w małej placówce filialnej ? Ktoś przecież powinien w filii być do dyspozycji potencjalnych czytelników. Fukcja animatora rozwoju edukacji ? Może dodatkowo zatrudniony na fragment etatu emerytowany nauczyciel o duzym doświadczeniu zawodowym. Niestary jeszcze, chętny do pracy...

re: Nauczyciel bibliotekarz też potrafi …, czyli garść refleksji po lekturze raportu z ewaluacji wdrażania nowego systemu doskonalenia nauczycieli

21 stycznia 2015 | Dorota Lenar

Myślę, że bibliotekarze podejmą nowe wyzwanie, ale w małych, filialnych bibliotekach, przy niewielkiej obsadzie kadrowej,realizacja wspomagania może napotykać na trudności. Niezbędne będzie też zauważenie nowej roli bibliotek pedagogicznych przez organy prowadzące. Zapewnienie bibliotekom środków na modernizację sprzetu komputerowego, niezbędnego do realizacji zadań w zakresie TIK,